İKLİM MUHASEBESİ
Su tüketimi; tarım, gıda ve içecek, tekstil, kimya, ambalaj ve enerji sektörlerindeki organizasyonlar için en öncelikli çevresel risklerden biridir. Buna rağmen kurumsal düzeyde en az sistematik ölçülen alanlar arasında kalmaya devam etmektedir. ISO 14046 standardı, ürünlerin, süreçlerin ve organizasyonların su ayak izini hesaplamak için uluslararası alanda tanınan metodolojiyi tanımlar. Mavi su (tüketilen yüzey suyu ve yer altı suyu), yeşil su (ekinler ve bitki örtüsü tarafından kullanılan yağmur suyu) ile gri su (kirletici unsurları kabul edilebilir konsantrasyonlara seyreltmek için ihtiyaç duyulan tatlı su hacmi) süreçlerinin tamamını kapsar. Yapılandırılmış ve metodolojiyle uyumlu bu çalışma; CDP Water, TNFD (Doğayla İlgili Finansal Açıklamalar Görev Gücü), ESRS (Avrupa Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları) E3 ve GRI (Küresel Raporlama Girişimi) 303 çerçevelerinin birincil kantitatif girdi olarak talep ettiği su riski temelini oluşturur.
Semtrio, su yoğunluğu olan sektörlerde faaliyet gösteren kuruluşlar için ISO 14046 standardıyla uyumlu su ayak izi analizleri gerçekleştirir. Su yönetimi stratejilerine, yatırımcı beyanlarına ve düzenleyici raporlama süreçlerine güvenilir bir ölçüm temeli sağlar.
CDP Water programı; organizasyonları su riski yönetişimi, su tüketim ve çekim ölçümleri ile su yönetimi hedeflerine göre değerlendirir. ISO 14046 standardına uygun su ayak izi verileri, CDP puanlamasının aradığı metodolojik altyapıyı sağlar. CDP soru seti gereklilikleri derinleştikçe ve kurumsal yatırımcılar portföy risklerini analiz etmek için CDP Water skorlarını daha sık kullandıkça metodolojiye uygun su verisi bulunmayan organizasyonlar puanlama süreçlerinde ciddi dezavantajlarla karşılaşmaktadır.
ESRS E3 (Su ve Deniz Kaynakları), CSRD (Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlama Direktifi) kapsamındaki kurallarla uyumlu olan organizasyonların operasyonlarında ve değer zincirlerinde su tüketimi, çekimi ve deşarjı süreçlerini açıklamasını, su kaynaklı öncelikli bağımlılık ve etkileri değerlendirmesini şart koşar. TNFD'nin (Doğayla İlgili Finansal Açıklamalar Görev Gücü) LEAP metodolojisi de su ekosistemi bağımlılıklarını açıkça birincil doğa risk kategorisi olarak sürece dâhil eder. Su yoğunluğu olan alanlarda faaliyet gösteren ve raporlama yükümlülüğü olan organizasyonlar için ISO 14046 standardına göre yapılandırılmış bir su ayak izi çalışması her iki çerçevenin de talep ettiği kantitatif temeli üretir.
Bir tekstil şirketinin su riski kendi operasyonlarında değil, değer zincirinin tedarikçi tarafındaki pamuk tarlalarındadır. Bir gıda üreticisinin su riski fabrikasında değil, tarımsal tedarik zincirinin başladığı nehir havzalarındadır. ISO 14046 standardı, su ayak izini sadece operasyonel düzeyde değil, tüm değer zinciri genelinde hesaplayarak bu durumu kurumsal olarak ortaya koyar. Su riskini sadece kendi tesis sınırlarında ölçen organizasyonlar, kurumsal risklerini yapısal olarak eksik değerlendirmektedir.
Organizasyonların çoğu su yönetimine sadece bir fatura maliyeti olarak yaklaşır. Tesislerinde tükettikleri miktarı takip etmekle ve toplam su çekim rakamlarını raporlamakla yetinir. ISO 14046 standardına uygun bir su ayak izi analizi ise sürecin çok daha ilerisine geçer. Küresel ortalama değerler yerine, havza düzeyindeki gerçek su kıtlığını yansıtan coğrafi olarak ayrıştırılmış bir metodoloji kullanarak su tüketimini tüm değer zinciri genelinde nicel hâle getirir. Su kıtlığı çeken bir havzada tüketilen bir ton suyun çevresel etkisi, su kaynaklarının bol olduğu bir bölgede tüketilen aynı bir ton sudan yapısal olarak tamamen farklıdır. ISO 14046 standardının karakterizasyon metodolojisi bu ayrımı ortaya koyarak, sadece kümülatif bir rakam yerine su riski yönetiminde kurumsal olarak gerçek anlam ifade eden bir su ayak izi verisi üretir.
Semtrio'nun su ayak izi analizleri, tek bir projedense çok sayıda kurumsal amaca eş zamanlı hizmet edecek şekilde tasarlanır. CDP Water soru seti yanıtları, TNFD LEAP su bağımlılık açıklamaları, ESRS E3 sürdürülebilirlik beyanları ve GRI 303 su raporlamalarının tamamı doğrulanmış aynı kaynak veriden beslenir. Semtrio süreci her çerçeve için ayrı veri toplama operasyonları yürütülmesini engelleyecek yapıda kurgular.
SÜRECİMİZ
ISO 14046 standardıyla uyumlu su ayak izi analizi. Sınırların belirlenmesinden kurumsal yatırımcı standartlarında su riski açıklamalarına kadar tüm süreç yürütülür.
TNFD çerçevesinin LEAP değerlendirmesi, su kaynaklı ekosistem bağımlılıklarını ve etkilerini doğrudan kapsar. ISO 14046 standardına uygun su ayak izi analizi, LEAP çalışmasının su ile ilgili bölümlerini soyut anlatımlardan çıkarıp kurumsal yatırımcıların itimat ettiği kantitatif risk verilerine dönüştürür.
Daha fazla bilgiGRI 303 (Su ve Atık Sular) standardı; kaynaklarına göre su çekimi, tüketimi ve deşarjı süreçlerinin açıklanmasını şart koşar. Semtrio su ayak izi analizlerini doğrudan GRI 303 uyumlu veri çıktıları üretecek şekilde tasarlayarak kurumsal raporlama için ayrı bir veri toplama operasyonu yürütme zorunluluğunu eler.
Daha fazla bilgiSu; imalat, tarım, ambalaj ve gıda organizasyonları için CSRD'nin ESRS E3 kapsamında en öncelikli çevresel konulardan biri olarak öne çıkar. Yapılandırılmış bir ISO 14046 su ayak izi çalışması, su önemlilik değerlendirmeleri ve ESRS E3'ün daha sonra gerektirdiği nicel açıklamalar için denetime uygun kantitatif kanıt tabanı sağlar.
Daha fazla bilgiCDP Water programı, havza düzeyinde kesinleştirilmiş kantitatif su tüketim ve çekim verileri talep eder. Semtrio su ayak izi analizlerini doğrudan CDP Water soru setine girdi sağlayacak yapıda kurgulayarak ISO 14046 metodolojisini CDP Water programı puanlama kurallarına entegre eder.
Daha fazla bilgiRaporlama ve beyan süreçleri gözetilerek tasarlanan su ayak izi, sadece bir ölçüm çalışmasının ötesine geçen kurumsal entegrasyon.
Su ayak izi analizlerinin çoğu; sonuçların CDP Water, TNFD, ESRS E3 veya GRI 303 beyanlarında nasıl işleneceği dikkate alınmadan sadece bağımsız birer çevresel çalışma olarak üretilir. Semtrio ise su ayak izi analizlerini raporlama gerekliliklerinden geriye doğru tasarlar. CDP Water, TNFD veya ESRS E3 bildirimlerinin veri yapısı, havza düzeyindeki detay düzeyi ve kıtlık karakterizasyonu başlıklarında tam olarak neleri talep ettiğini esas alarak analizi doğrudan bu çıktıları üretecek şekilde kurgular.
Su riskinin en öncelikli olduğu tekstil, tarım, kimya, gıda ve içecek, ambalaj ve enerji sektörlerinin her biri kendine has su ayak izi karakteristiklerine sahiptir. Tekstil imalatı, değer zincirinin tedarikçi tarafındaki pamuk üretiminde yüksek mavi su bağımlılığı barındırırken boyama ve bitirme süreçlerinde belirgin gri su etkileri üretir. Kimya ve ambalaj imalatı karmaşık atık su deşarj profillerine sahiptir. Tarım ve gıda sektörlerinde ise tedarikçi ağında yeşil su ağırlığı öne çıkar. Semtrio'nun sektörel deneyimi, her sektörün üretim gerçeklerini yansıtan su etkisi karakterizasyon metodolojisini uygulamak anlamına gelir.
Su ayak izini kurumsal sera gazı muhasebesi, LCA ve TNFD süreçleriyle entegre etmek isteyen organizasyonlar için Semtrio, su analizini mümkün olan her alanda bu iş akışlarıyla ortak veri toplama altyapısından beslenecek yapıda tasarlar. Böylece kurum içi veri toplama yükünü azaltırken tüm çevresel açıklamalar arasındaki tutarlılığı da en üst seviyeye çıkarır.
Su ayak izi analiziniz hakkında ekibimizle görüşünİster tek bir hizmet çalışmasının kapsamını belirliyor, ister birden fazla kümede uçtan uca danışmanlığı değerlendiriyor, ister strateji ve açıklama çalışmalarınız için tek bir ekip arıyor olun; buradan başlayın.
Yaren Ünal
Kıdemli Uzman,Müşteri Çözümleri
Hamza Söylemez
Uzman,Müşteri Çözümleri
Su ayak izi hakkında sıkça sorulan sorular
Su ayak izi; bir ürün, süreç veya organizasyon nedeniyle tüketilen, buharlaşan veya kirletilen tatlı su hacminin aktivite birimi başına metreküp cinsinden nicel hâle getirilmesidir. ISO 14046, su ayak izi analizlerinin yürütülmesine yönelik ilkeleri, gereklilikleri ve kılavuzları belirleyen uluslararası standarttır. Mavi su (yüzey ve yer altı sularından tüketilen ve kaynağına geri dönmeyen su), yeşil su (toprakta depolanan ve bitkiler tarafından terleme yoluyla tüketilen yağmur suyu) ile gri su (atık su deşarjındaki kirletici yükünü çevre kalitesi standartlarına seyreltmek için ihtiyaç duyulan teorik tatlı su hacmi) süreçlerinin tamamını kapsar. ISO 14046 standardı, su ayak izi hesaplamalarının küresel kümülatif ortalamalar yerine nehir havzası düzeyindeki gerçek su kıtlığını yansıtan coğrafi olarak ayrıştırılmış karakterizasyon faktörleri kullanmasını şart koşar. Böylece su stresinin yüksek olduğu bölgelerdeki kurumsal tüketimin yarattığı etki analitik olarak saptanır.
Mavi su, yüzey suyu kaynaklarından veya yer altı su akiferlerinden çekilen, tüketilen ve aynı havzaya geri dönmeyen tatlı sudur. Endüstriyel imalat ve üretim tesislerinde kurumsal olarak en yaygın ölçülen kategoridir. Yeşil su, karaya düşen, toprakta nem olarak depolanan ve ekinler ile bitki örtüsü tarafından buharlaşma yoluyla tüketilen yağmur suyudur. Öncelikli olarak tarımsal üretim sistemlerinde ve tarımsal tedarik zinciri yoğun olan ürünlerde kritik öneme sahiptir. Gri su ise tüketilen fiilî bir su hacmi değil, hesaplanan kirliliğin seyreltilmesi için gereken su hacmi göstergesidir. Atık su deşarjındaki kirletici yükünü mevcut çevre kalitesi standartlarına seyreltmek için ne kadar temiz tatlı suya ihtiyaç duyulacağını dökümante eder. Tekstil, selüloz ve kağıt ile gıda işleme gibi su yoğun sanayi kollarında gri su, toplam su ayak izinin önemli bir kısmını oluşturabilir.
Su riskinin en yüksek olduğu sektörler arasında tekstil (pamuk üretimi ve boyama/bitirme süreçleri), gıda ve içecek (tarımsal ham madde tedarik zinciri), kimya (proses suyu ve deşarj profilleri), ambalaj (kağıt ve selüloz imalatı), enerji (termik ve nükleer santraller için soğutma suyu) ve madencilik yer alır. Bu sektörlerde su riski kurumsal olarak kritiktir: Üretim hacmi doğrudan su mevcudiyetine bağlıdır. Su stresi altındaki havzalarda operasyon yürüten tesisler düzenleyici mevzuat baskılarıyla karşı karşıyadır. Değer zincirindeki su riskleri ham madde bulunabilirliğini etkiler ve kurumsal yatırımcılar CDP Water programı ile TNFD doğa risk analizleri üzerinden su riskini portföy değerlemelerine dâhil etmektedir. Havza düzeyinde hesaplanan bir su ayak izi, risklerin değer zincirinde nerede konumlandığını somut olarak ortaya koyar.
Bu dört küresel raporlama çerçevesinin tamamı, kantitatif su verilerini birincil girdi olarak talep eder. CDP Water programı soru seti, kaynaklarına ve bölgelerine göre su çekim ve tüketim verilerinin açıklanmasını, havza düzeyinde kurumsal risklerin tanımlanmasını ister. ISO 14046 standardına uygun veriler bu puanlama kriterlerini eksiksiz karşılar. TNFD'nin LEAP metodolojisi de su ekosistem bağımlılıklarını temel bir doğa risk kategorisi olarak ele alır. Havza bazlı mavi su tüketim verileri doğrudan LEAP analizini besler. ESRS E3 (Su ve Deniz Kaynakları); CSRD kapsamındaki kuruluşların su tüketimi, çekimi ve deşarjını açıklamalarını ve faaliyetleri ile değer zincirleri genelinde suyla ilgili önemli etkileri ve riskleri değerlendirmelerini gerektirmektedir. GRI 303 (Su ve Atık Sular) standardı da kaynaklarına göre çekim, tüketim ve deşarj verileri aramaktadır. Doğru yapılandırılmış tek bir ISO 14046 analizi, tüm bu çerçevelerin talep ettiği verileri eş zamanlı üretir.
Semtrio su ayak izi projelerini yapılandırılmış dört aşamada uçtan uca yönetir. Çalışmaya kapsam ve sınırların belirlenmesi adımıyla başlıyoruz. Sistem sınırını, su kategorilerini ve coğrafi kapsamı, analizin hizmet edeceği raporlama çerçeveleriyle uyumlu şekilde kuruyoruz. İkinci aşamada, kaynaklarına göre operasyonel çekim verilerini, tedarikçi ağındaki su girdilerini ve deşarj kayıtlarını içeren su veri toplama sürecini yürütüyor, havza bazlı karakterizasyon faktörlerini seçiyoruz. Üçüncü aşamada, ISO 14046 standardı metodolojisiyle mavi, yeşil ve gri su ayak izini hesaplıyor, havza bazlı risk haritalandırmasını ve etki karakterizasyonunu içeren sıcak nokta analizini tamamlıyoruz. Son aşamada ise, bulguları CDP Water programı, TNFD, ESRS E3 ve GRI 303 raporlama kurallarına uygun formatta teslim ediyor, sıcak nokta analizine dayanan kurumsal su yönetimi hedef önerileri sağlıyoruz.
Su ayak izi analiziniz hakkında ekibimizle görüşünİster CDP Water programı gerekliliklerine yanıt verin, ister ESRS E3 açıklamalarınızı hazırlayın, TNFD için su bağımlılıklarını değerlendirin veya kurumsal su yönetimi temel verilerinizi inşa edin; analizin kapsamını yapılandırmak, veri toplama sürecini yönetmek ve tek bir çalışmayla tüm çerçevelere hizmet eden doğrulanmış çıktıları teslim etmek üzere yanınızdayız.
İster CDP Water programı gerekliliklerine yanıt verin, ister ESRS E3 açıklamalarınızı hazırlayın, TNFD için su bağımlılıklarını değerlendirin veya kurumsal su yönetimi temel verilerinizi inşa edin; analizin kapsamını yapılandırmak, veri toplama sürecini yönetmek ve tek bir çalışmayla tüm çerçevelere hizmet eden doğrulanmış çıktıları teslim etmek üzere yanınızdayız.
