TEDARİK ZİNCİRİ SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ
Tedarik zinciri sürdürülebilirliğine yönelik güvenilir raporlama beyanları üretmek, çok katmanlı değer zinciri genelindeki tedarikçilerden düzenli ve standart bir veri akışı sağlanmasına bağlıdır. Büyük organizasyonların karşı karşıya kaldığı temel sorun tedarikçi verilerinin eksikliği değildir. Tedarik zincirine yönelik yapılandırılmış bir veri mimarisinin bulunmamasıdır. Kapsam 3 hesaplamaları belirli bir veri formatı talep ederken ESRS S2 tedarikçi etki değerlendirmeleri tamamen farklı bir yapı öngörmektedir. EcoVadis tedarik zinciri dokümantasyon kuralları ise üçüncü bir format aramaktadır. Kurum içinde her bir çerçeveden sorumlu departmanların ihtiyaç duydukları verileri birbirinden bağımsız ve uyumsuz formatlarda manuel olarak toplaması, aynı tedarikçilerden tekrarlayan veri taleplerine ve tutarsız analiz sonuçlarına yol açar. Bu durum, sürdürülebilirlik yönetiminde Frankenstein modeli olarak adlandırdığımız aktif ancak kurumsal bütünlükten uzak parçalı bir yapı ortaya çıkarır.
Semtrio bu yapısal problemi iki aşamada eş zamanlı olarak çözer. İlk olarak veri mimarisini tasarlıyoruz. Standart anket çerçevelerini, tanımlanmış veri alanlarını ve raporlama iş akışlarını kurarak tek bir tedarikçi veri setinin tüm küresel çerçevelere aynı anda hizmet etmesini sağlıyoruz. İkinci olarak dönemsel anket kampanyalarının yerine kalıcı bir dijital altyapı inşa etmeye hazır organizasyonlar için Carbondeck platformunun Tedarikçi Analizi modülünü devreye alıyoruz. Şirketlerin ERP ve muhasebe sistemlerine doğrudan bağlanan Carbondeck, tedarikçi faturalarını otonom yapay zekâ sistemiyle işleyerek Kapsam 3 emisyon hesaplamalarını 7/24 gerçek zamanlı ve kesintisiz olarak üretir.
Kapsam 3, ESRS, EcoVadis ve CDP süreçlerini eş zamanlı yöneten büyük organizasyonların çoğu, bu gereklilikleri ortak bir veri mimarisine bağlamamıştır. Satın alma ekipleri EcoVadis tedarikçi anketlerini yönetirken sürdürülebilirlik departmanı ESRS S2 tedarikçi kaynaklı etki verilerini toplamaktadır. Sera gazı muhasebesi ekibi ise Kapsam 3 tedarikçi emisyon faktörlerini çıkarmaya çalışmaktadır. Her iş akışı aynı tedarikçi ağından veri talep etmekte, çakışan sorular sormakta ve sonuçta farklı amaçlara hizmet etmek üzere tasarlanmış, birbiriyle mutabakatı imkânsız tutarsız veri setleri elde edilmektedir.
GHG Protokolü Kapsam 3 Standardı, üç veri kalitesi kademesi tanımlar: Harcama tabanlı yöntemler (en düşük kalite), tedarikçiye özgü ortalama veriler (orta kalite) ve üretim sürecine özgü birincil veriler (en yüksek kalite). Harcama tabanlı yöntemlerden birincil verilere geçmek, tedarikçilerin belirli ve standartlaştırılmış aktivite verilerini sürekli bir formatta sunabilmesini gerektirir. Yapılandırılmış bir veri toplama mimarisi veya bu verileri otomatik olarak çeken canlı bir ERP bağlantılı altyapı kurulmadığında tedarikçiler kaç kez ankete tabi tutulursa tutulsun Kapsam 3 envanter kalitesinin zaman içinde iyileşmesi mümkün değildir.
ESRS E1, Kapsam 3 emisyon verilerinin kategoriler ve tedarikçi kademeleri bazında kırılımını şart koşar. ESRS S2, değer zinciri çalışanlarının haklarına yönelik risk tanımlamaları ve azaltım adımları gerektirmektedir. CDP tedarik zinciri programı, nicel verilerin kendi özel raporlama formatında sunulmasını ister. EcoVadis ise tedarik zinciri sürdürülebilirliğini bağımsız bir tema olarak değerlendirir. Hiçbiri tamamen aynı veri yapısını kullanmaz ancak doğru tasarlanmış bir mimari, ortak tedarikçi girdilerinden beslenerek bu çerçevelerin kesişen veri ihtiyaçlarını eş zamanlı karşılayabilir.
Semtrio, tedarik zincirindeki veri parçalanmasını iki seviyede ortadan kaldırır. İlk seviye mimaridir. Kapsam 3, ESRS, EcoVadis ve CDP gerekliliklerini tek bir tedarikçi çalışmasında birleştiren bütünleşik bir anket çerçevesi ve veri toplama iş akışı tasarlıyoruz. Süreç içine hesaplama metodolojisi rehberliğini dâhil ediyor ve verilerin format değiştirilmesine gerek kalmadan çerçeveye özgü çıktılar üretmesini sağlayan raporlama şablonları kuruyoruz.
İkinci seviye ise altyapıdır. Anket döngülerini kalıcı, ERP bağlantılı canlı bir veri sistemiyle değiştirmek üzere Carbondeck platformunun Tedarikçi Analizi modülünü devreye alıyoruz. Carbondeck, tedarikçilerin yanıt vermesini beklemek yerine organizasyonun kendi muhasebe, faturalandırma ve finans ERP sistemlerine doğrudan bağlanarak satın alınan mal ve hizmet verilerini tedarikçi düzeyinde kesintisiz olarak çeker. Otonom yapay zekâ sistemi tarafından işlenen tedarikçi faturaları otomatik olarak kategorize edilir, Kapsam 3 emisyon hesaplamalarıyla eşleştirilir ve anlık güncellenir. Raporlama dönemlerinde manuel birer projeye dönüşen tedarik zinciri verileri; yılın herhangi bir anında Kapsam 3 envanter güncellemelerine, ESRS E1 beyanlarına, EcoVadis kanıtlarına ve CDP tedarik zinciri yanıtlarına hazır, güncel bir kurumsal veri varlığı hâline gelir.
SÜRECİMİZ
Kapsam 3, ESRS ve ESG derecelendirmelerine hizmet eden tek bir mimari ve Carbondeck ile anlık dijital altyapı sağlanan tedarik zinciri veri sistemi.
Tedarikçi anket kampanyalarından kalıcı ve gerçek zamanlı tedarik zinciri veri altyapısına geçiş.
Yılda bir kez manuel anketlerle yürütülen, tablolarda işlenen ve her raporlama döneminde sıfırdan inşa edilen tedarikçi sürdürülebilirlik çalışmaları, tedarik zinciri verilerinde en yüksek maliyetli ve en düşük kaliteli yaklaşımdır. Ne yazık ki organizasyonların çoğu hâlâ bu yöntemi kullanmaktadır. Oysa ihtiyaç duyulan veriler satın alma sistemlerinde, muhasebe yazılımlarında, borç hesapları kayıtlarında ve her hafta işlenen tedarikçi faturalarında hâlihazırda mevcuttur. Ancak sürdürülebilirlik ekipleri bu kaynaklara doğrudan erişemediği için tedarikçileri manuel olarak aramaya devam eder. Her yıl aynı veriler birbiriyle tutarsız formatlarda toplanır, geri dönüş oranları %60'ı nadiren geçer ve veri kalitesi birincil verilere dayalı Kapsam 3 hesaplamalarına neredeyse hiçbir zaman imkân tanımaz.
Carbondeck platformunun Tedarikçi Analizi modülü, bu boşluğu altyapı seviyesinde kapatır. Organizasyonun muhasebe, faturalandırma ve finans ERP sistemlerine doğrudan bağlanan platform, satın alınan mal ve hizmet verilerini tedarikçi düzeyinde dönemsel değil, sürekli olarak çıkarır. Yani finans ekibinin her gün işlediği aynı kaynak dokümanlardan beslenir. Sisteme yüklenen tedarikçi faturaları otonom yapay zekâ sistemi tarafından işlenir. Tedarikçi kategorileri tanımlanır, kalemler ayrıştırılır ve Kapsam 3 emisyon hesaplamaları otomatik olarak uygulanır. Sonuçta, yılda bir kez geriye dönük tahminlerle kurgulanan tablolar yerine, 7/24 çalışan, her an güncel, tutarlı ve raporlamaya hazır emisyon kaynaklı risk verileri üreten kalıcı bir tedarik zinciri veri sistemi elde edilir.
Akredite Climateware danışmanlık partneri olarak Semtrio, Tedarikçi Analizi modülünü veri sistem tasarımının temel bir bileşeni olarak yapılandırıp devreye alır. ERP entegrasyonunu bağlıyor, yapay zekâ fatura işlemeyi konfigüre ediyor ve Kapsam 3 hesaplama metodolojisini kuruyoruz. Anlık verilerden çerçeve çıktılarını besleyen raporlama şablonlarını tasarlıyor ve kurum içi ekiplere sistemin sürdürülebilir yönetimi için gerekli bilgi aktarımını sağlıyoruz. Semtrio stratejik mimariyi tasarlar, Carbondeck ise kalıcı altyapıyı sağlar. Birlikte, her yıl tekrarlanan manuel süreçlerin yerini alan, anlık bir tedarik zinciri veri sistemini teslim ederler.
Carbondeck Tedarikçi Analizini KeşfedinDoğru tasarlanmış bir tedarik zinciri veri sistemi, Kapsam 3 envanterinin ihtiyaç duyduğu birincil tedarikçi emisyon verilerini üretir. Semtrio, tedarikçi veri mimarisi ile kurumsal sera gazı envanterini aynı veri toplama altyapısını kullanacak şekilde tasarlayarak Kapsam 3 kalitesi ile veri kullanılabilirliği arasındaki boşluğu tamamen ortadan kaldırır.
Daha fazla bilgiESRS E1 (Kapsam 3) ve ESRS S2 (Değer Zinciri Çalışanları) standartlarının her ikisi de belgelenmiş tedarik zinciri verileri talep eder. Tasarladığımız sistem, ESRS yapısına uygun tedarikçi verilerini standart bir çıktı olarak üreterek mevcut Kapsam 3 ve derecelendirme süreçlerinin yanında raporlamaya özel ayrı bir veri toplama süreci yürütme zorunluluğunu eler.
Daha fazla bilgiEcoVadis tedarik zinciri skorlaması, kuruluşların sistematik ve belgelenmiş tedarikçi veri toplama süreçlerine sahip olmasını ödüllendirir. Standart anketler, veri doğrulamaları ve yıldan yıla takip mekanizmaları içeren iyi tasarlanmış bir tedarik zinciri veri mimarisi, EcoVadis tedarik zinciri performansını doğrudan artırır.
Daha fazla bilgiGRI 308 (Tedarikçi Çevresel Değerlendirmesi) ve GRI 414 (Tedarikçi Sosyal Değerlendirmesi) standartları, tedarikçi ESG değerlendirme süreçlerinin kamuya açıklanmasını şart koşar. Kurulan tedarik zinciri veri sistemi, ayrı bir veri toplama çalışmasına gerek kalmadan GRI 308 ve 414 açıklamaları için ihtiyaç duyulan tam kanıt tabanını sağlar.
Daha fazla bilgiTedarik zinciri için bir kez kurulan veri mimarisi, tüm ilgili çerçevelere gerçek zamanlı ve tutarlı veri akışı sağlar.
Tedarik zinciri veri problemi, sürdürülebilirlik alanındaki genel veri parçalanması sorununun en belirgin örneğidir: Aynı verinin farklı çerçeveler için tekrarlayan şekilde toplanması, birbiriyle tutarsız raporlama çıktıları üretilmesi ve bu durumun organizasyonun tüm beyan çerçevelerindeki kurumsal güvenilirliğine zarar vermesidir. Semtrio'nun tedarik zinciri veri sistemlerine yaklaşımı, tüm sürdürülebilirlik operasyonlarında uyguladığımız tasarım felsefesini yansıtır: Mimariyi en katı standardı esas alarak bir kez tasarlarız ve çıktıları, tüm raporlama çerçevelerinin aynı doğrulanmış kaynak veriden besleneceği şekilde yapılandırırız.
Bunun pratik karşılığı şudur: Kapsam 3 birincil veri standardı (GHG Protokolü üretim sürecine özgü birincil veriler), teknik açıdan en zorlu tedarik zinciri veri gereksinimidir. Bu standardı karşılamak üzere tasarlanan bir veri mimarisi, daha az teknik detay arayan ESRS S2 tedarikçi kaynaklı etki verilerini, EcoVadis anket verilerini ve CDP tedarik zinciri program verilerini eş zamanlı olarak eksiksiz karşılar. Semtrio, tedarik zinciri veri sistemlerini Kapsam 3 birincil veri standardına göre tasarlar. Bunu ister yapılandırılmış anket çerçeveleriyle ister bu standardı yıllık olmaktan çıkarıp sürekli kılan Carbondeck altyapısıyla gerçekleştirir.
Carbondeck platformunun Tedarikçi Analizi modülü, tedarik zinciri verilerini dönemsel bir raporlama projesi olmaktan çıkarıp kalıcı bir kurumsal kabiliyete dönüştüren dijital altyapı katmanıdır. ERP ve muhasebe sistemlerine bağlanan, faturaları otonom yapay zekâ ile işleyen ve 7/24 anlık çalışan bu teknoloji, geçici bir tedarik zinciri projesi ile yaşayan bir veri sistemi arasındaki temel farkı yaratır. Semtrio mimariyi tasarlar, Carbondeck kalıcı altyapıyı teslim eder. Organizasyon ise her yıl manuel süreçleri tekrarlamadan tutarlı, güncel ve çoklu çerçeveye hizmet eden tedarik zinciri verilerine sahip olur.
Tedarik zinciri veri sisteminiz hakkında ekibimizle görüşünİster tek bir hizmet çalışmasının kapsamını belirliyor, ister birden fazla kümede uçtan uca danışmanlığı değerlendiriyor, ister strateji ve açıklama çalışmalarınız için tek bir ekip arıyor olun; buradan başlayın.
Yaren Ünal
Kıdemli Uzman,Müşteri Çözümleri
Hamza Söylemez
Uzman,Müşteri Çözümleri
Tedarik zinciri veri ve raporlama sistemleri hakkında sıkça sorulan sorular
Tedarik zinciri veri sistemi, bir organizasyonun tedarikçilerinden sürdürülebilirlik verilerini sistematik olarak topladığı, doğruladığı ve kullandığı yapılandırılmış kurumsal altyapıdır. Bu sistem; standartlaştırılmış anketleri, metodoloji rehberliğine sahip tanımlanmış veri alanlarını, veri doğrulama kriterlerini, toplama iş akışlarını ve tedarikçi yanıtlarını çerçeveye özgü çıktılara dönüştüren raporlama şablonlarını kapsar. Tedarikçi veri mimarisi kritik öneme sahiptir çünkü bir mimari kurulmadığında kurum içindeki her çerçeve ekibi aynı tedarikçilerden bağımsız olarak farklı formatlarda veri talep eder. Bu durum birbiriyle uyumsuz veri setlerine, tutarsız analiz sonuçlarına ve tedarikçiler üzerinde ciddi bir anket yorgunluğuna yol açar. Tasarlanmış ortak bir mimari veya Carbondeck gibi canlı bir ERP bağlantılı altyapı, veriyi tanımlanmış bir kalite standardında yalnızca bir kez toplar ve aynı veri setinden çok sayıda çerçeve için raporlama çıktısı üretir.
Harcama tabanlı Kapsam 3 hesaplamaları, her bir tedarikçi kategorisine yapılan ekonomik harcamanın, o sektöre ait ortalama emisyon yoğunluğu faktörleriyle çarpılmasına dayanır. Tedarikçiye özgü hiçbir veri gerektirmez ve sadece satın alma kayıtlarından çıkarılabilir. İlk Kapsam 3 envanter çalışmaları ve sıcak noktaların saptanması için kullanışlı olsa da yüksek düzeyde belirsizlik barındırır. Birincil tedarikçi verileri ise bağımsız tedarikçilerin sunduğu spesifik aktivite verilerini veya Carbondeck gibi bir sistem tarafından doğrudan faturalarından ve satın alma dökümanlarından çekilen verileri kullanır. Bunları tedarikçiye özgü emisyon faktörleriyle birleştirerek ürün düzeyinde kesin karbon yoğunluğu rakamları üretir. Birincil veri kullanımı Kapsam 3 hesaplama belirsizliğini önemli ölçüde azaltır, SBTi (Bilim Temelli Hedefler Girişimi) baz yıl envanterinin kalitesi ve ESRS E1 hassasiyeti için zorunludur. Ayrıca emisyon performansındaki yıldan yıla gerçek iyileşmelerin izlenmesini sağlayan tek veri türüdür.
Bir tedarikçi anket sistemi, tedarikçilere formlar gönderir ve yanıtlamalarını bekler. Verileri yıllık bazda, manuel olarak toplar ve geri dönüş oranları neredeyse hiçbir zaman tam kapsam sağlamaz. Carbondeck platformunun Tedarikçi Analizi modülü ise tedarikçilerin yanıt vermesini beklemeden satın alma verilerini otomatik olarak çeker. Organizasyonun muhasebe, faturalandırma ve finans ERP sistemlerine doğrudan bağlanarak satın alınan mal ve hizmet verilerini tedarikçi düzeyinde ve finans ekibinin her gün kullandığı sistemlerden kesintisiz olarak alır. Carbondeck'e yüklenen tedarikçi faturaları; tedarikçi kategorilerini tanımlayan, kalemleri ayrıştıran ve bunları Kapsam 3 Kategori 1 emisyon hesaplamalarıyla otomatik eşleştiren otonom bir yapay zekâ sistemi tarafından işlenir. Sonuçta, tedarikçi geri dönüş oranlarına bağımlı olmayan, 7/24 çalışan ve her an güncel bir tedarik zinciri veri katmanı elde edilir. Anketler nitel sürdürülebilirlik verileri (ESRS S2 konuları, EcoVadis kanıtları) için önemini korurken Carbondeck, satın alma işlemlerine gömülü olan kantitatif emisyon verilerini otonom yönetir.
EcoVadis, tedarik zinciri sürdürülebilirliğini şu dört boyutu kapsayan puanlanmış bir tema olarak değerlendirir: Kuruluşun resmî bir tedarikçi sürdürülebilirlik politikasına sahip olup olmadığı, tedarikçi değerlendirmelerini sistematik olarak yürütüp yürütmediği, tedarikçi performansını zaman içinde izleyip izlemediği ve tespit edilen tedarikçi ESG risklerine karşı aksiyon alıp almadığı. Doğru tasarlanmış bir tedarik zinciri veri sistemi bu dört boyuta da doğrudan yanıt verir: Standartlaştırılmış anket çerçevesi sistematik değerlendirmeyi kanıtlar. Veri doğrulama süreçleri kalite takibini gösterir. Yıldan yıla izleme şablonları performans takibini belgeler ve gelişim yol haritası entegrasyonu risk bulgularına karşı aksiyon alındığını ortaya koyar. EcoVadis tedarik zinciri skorlaması, kurulan bu veri sistem dökümantasyonunun varlığı ve kalitesiyle doğrudan yükselir. Semtrio, bu dökümantasyonu diğer işlevlerinin yanı sıra EcoVadis kanıtı işlevi görecek şekilde tasarlar.
Semtrio, tedarik zinciri veri sistemi projelerini dört aşamada yürütür. İlk olarak veri gereksinimi haritalandırması adımıyla başlıyoruz. Hedeflenen her bir çerçeve (Kapsam 3, ESRS E1/S2, EcoVadis, CDP) tarafından talep edilen spesifik veri alanlarını, formatları ve kalite standartlarını tanımlıyor, çakışmaları ve uyumsuzlukları haritalandırıyoruz. Organizasyonun altyapısına ve olgunluk seviyesine en uygun modelin anket tabanlı bir yapı mı, Carbondeck ERP bağlantılı bir sistem mi, yoksa hibrit bir model mi olduğunu değerlendiriyoruz. Standartlaştırılmış tedarikçi anketini ve veri toplama iş akışını tasarlıyor veya Carbondeck platformunu ERP entegrasyonu ve yapay zekâ fatura işlemeyle birlikte konfigüre ederek kuruyoruz. Son aşamada ise toplanan bütünleşik veriyi her bir hedef çerçeve için mevzuata uygun çıktılara dönüştüren raporlama şablonlarını kurguluyoruz. Carbondeck kurulumu yapılan organizasyonlara, her yıl manuel veri toplama zorunluluğu barındırmayan, ERP bağlantılı satın alma kayıtlarından anlık Kapsam 3 Kategori 1 tedarikçi verisi üreten yaşayan bir sistem teslim ediyoruz.
Tedarik zinciri veri sisteminiz hakkında ekibimizle görüşünİster ilk yapılandırılmış tedarikçi veri toplama sürecinizi kuruyor olun ister gerçek zamanlı ve ERP bağlantılı bir tedarik zinciri veri altyapısını devreye almayı hedefleyin, mimariyi tasarlamak, dijital altyapıyı konfigüre etmek ve raporlama beyanlarınızın talep ettiği çerçeveye özgü çıktıları üretmek üzere yanınızdayız.
İster ilk yapılandırılmış tedarikçi veri toplama sürecinizi kuruyor olun ister gerçek zamanlı ve ERP bağlantılı bir tedarik zinciri veri altyapısını devreye almayı hedefleyin, mimariyi tasarlamak, dijital altyapıyı konfigüre etmek ve raporlama beyanlarınızın talep ettiği çerçeveye özgü çıktıları üretmek üzere yanınızdayız.
