TEDARİK ZİNCİRİ SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ
AB Kurumsal Sürdürülebilirlik Durum Tespiti Direktifi (CSDDD), şirketlerin tedarik zincirlerindeki olumsuz çevresel ve insan hakları etkilerine yönelik yasal sorumluluklarını genişletmektedir. Bu durum, tedarik zinciri kaynaklı ESG risklerini sadece bir itibar meselesi olmaktan çıkarıp doğrudan bir mevzuata uyum yükümlülüğüne dönüştürmüştür. CSRD kapsamındaki ESRS (Avrupa Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları) S2 (Değer Zinciri Çalışanları) ve ESRS E1 (İklim, Kapsam 3) standartları da tedarik zincirindeki ESG risk ve etkilerinin belgelenmiş bir şekilde değerlendirilmesini şart koşar. Söz konusu çerçeveler, organizasyonların tedarik zincirlerindeki ESG risklerini sistematik olarak analiz etmesini ve en öncelikli alanlarda düzeltici faaliyetler yürütmesini zorunlu kılmaktadır.
Semtrio, kapsam dâhilindeki tedarikçi kademelerinde çevresel, sosyal ve yönetişim kriterlerini kapsayan yapılandırılmış tedarikçi ESG durum tespiti değerlendirmeleri gerçekleştirir. Analiz bulgularını düzenleyici uyum süreçlerinin, yatırımcı beyanlarının ve yasal savunulabilirliğin gerektirdiği denetim standartlarında raporlamaktadır. Tedarik zinciri risklerine yönelik dönemsel analizler yerine kalıcı ve kesintisiz bir görünürlüğe ihtiyaç duyan organizasyonlar için ise Carbondeck, Climateware'in iklim yönetimi platformu, devreye alınır. Platformun Tedarikçi Analizi modülü, doğrudan ERP ve muhasebe sistemlerine bağlanarak 7/24 gerçek zamanlı tedarikçi emisyon kaynaklı risk verileri sağlar.
Direktif, kapsam dâhilindeki organizasyonların tedarik zincirleri genelindeki fiilî ve olası olumsuz çevresel ve insan hakları etkilerini tanımlamasını, bunları önlemek veya azaltmak üzere aksiyon almasını ve etkilenen paydaşlar için şikâyet ve başvuru mekanizmaları kurmasını zorunlu kılar. Mevzuata uyum sağlanmaması durumu, şirketleri ciddi idari yaptırımlara ve hukuki sorumluluklara maruz bırakmaktadır. Bu yükümlülükler, bazı senaryolarda ikinci derece ve sonraki kademe tedarikçilerin neden olduğu ihlalleri de kapsar. Bu yönüyle gönüllü tedarik zinciri denetimlerinden çok daha katı bir kurumsal standardı temsil eder.
CSRD altındaki çifte önemlilik analizlerinin tedarik zinciri etkilerini de kapsaması zorunludur. Tedarik zinciri başlıklarının öncelikli etki alanı olarak tanımlandığı durumlarda ESRS, bu etkilerin nasıl değerlendirildiğine ve yönetildiğine dair belgelenmiş kanıtlar aranmaktadır. Değer zincirindeki çalışan haklarını veya emisyonları öncelikli alan olarak belirleyen ancak yapılandırılmış bir durum tespiti kanıtı sunamayan bir ESRS sürdürülebilirlik beyanı, bağımsız doğrulama denetçileri tarafından doğrudan bir raporlama eksikliği olarak raporlanacaktır.
Sürdürülebilir Finans Bilgilendirme Tüzüğü (SFDR) ve kurumsal yönetim sorumlulukları altında hareket eden kurumsal yatırımcılar, portföy şirketlerinden tedarik zinciri durum tespiti süreçlerine dair somut kanıtları her geçen gün daha fazla talep etmektedir. Kendi CSDDD yükümlülüklerini yöneten küresel alıcılar da birinci derece tedarikçilerinin kendi değer zincirlerinde durum tespiti yürütmesini ve belgelemesini şart koşmaktadır. Bu durum tespiti gereklilikleri, kademeli olarak tüm tedarik zinciri geneline yayılmaktadır.
Sıradan bir tedarikçi sürdürülebilirlik anketi ile yapılandırılmış bir tedarikçi ESG durum tespiti analizi arasındaki fark nettir. Anket, tedarikçilere kendi performanslarını sorar. Durum tespiti ise bu beyanların doğruluğunu bağımsız olarak değerlendirir, tedarikçinin tanımlayamadığı öncelikli ESG risklerini açığa çıkarır ve satın alma ilişkisinin organizasyon için yasal bir risk yaratıp yaratmadığını analiz eder. CSDDD altındaki durum tespiti, ucu açık bir anket kampanyası değildir. Belgelenmiş, tekrarlanabilir, riskle orantılı ve hem satın alma kararlarına hem de düzeltici faaliyet planlarına girdi sağlayan analitik bir risk değerlendirme sürecidir.
Semtrio'nun tedarikçi ESG durum tespiti çalışmaları, CSDDD, ESRS ve yatırımcı çerçevelerinin talep ettiği yasal ve düzenleyici standartları eksiksiz karşılayacak şekilde kurgulanmıştır. Değerlendirmelerimiz; çevresel etki analizlerini, sosyal riskleri (çalışan hakları, iş sağlığı ve güvenliği, insan hakları) ve iş etiği gibi yönetişim boyutlarını bütünsel olarak kapsar. Çalışma çıktıları; kanıt dokümantasyonu, risk derecelendirmeleri ve düzeltici faaliyet önerileriyle birlikte doğrudan ESRS kapsamındaki sürdürülebilirlik açıklamalarında ve düzenleyici raporlarda kullanılmak üzere denetime uygun formatta üretilir. Kesintisiz risk takibine ihtiyaç duyan organizasyonlar için ise Carbondeck Tedarikçi Analizi devreye alınarak ERP sistemlerinden çekilen gerçek zamanlı satın alma ve fatura verileri otonom yapay zekâ ile işlenir. Böylece bir sonraki analiz dönemi tahmini hesaplamalar yerine gerçek satın alma verilerine dayalı olarak çok daha hızlı ve hassas şekilde tamamlanır.
SÜRECİMİZ
Denetime uygun bulgular, risk derecelendirmeleri ve CSDDD ile ESRS yükümlülüklerine tam uyumlu raporlama çıktıları ile yapılandırılmış tedarikçi ESG durum tespiti.
Dönemsel tedarikçi değerlendirmelerinden kalıcı tedarik zinciri ESG görünürlüğüne.
Tedarikçilerin kendi beyanlarına dayalı anket verileriyle yılda bir kez yürütülen ve her analiz döneminde sıfırdan inşa edilen tedarikçi ESG durum tespiti süreçleri yapısal bir sınıra sahiptir. Bulgular kullanıldığında hâlihazırda 12 aylık olabilecek verilere dayanan, sadece belirli bir anı gösteren geçici bir tablo üretir. Dönemsel denetimler yerine kalıcı ve sürekli bir durum tespiti mekanizması talep eden CSDDD uyum süreçleri için bu dönemsel model tek başına yetersiz kalmaktadır. ESRS E1 Kapsam 3 beyanlarında da emisyon verilerinin doğruluğu, geçmiş tahminlere değil güncel satın alma gerçeklerine bağlıdır.
Carbondeck Tedarikçi Analizi, durum tespiti süreçlerinin dayandığı veri temelini kökten değiştirir. Organizasyonun muhasebe, faturalandırma ve finans ERP sistemlerine doğrudan bağlanan Carbondeck, satın alınan mal ve hizmet verilerini tedarikçi düzeyinde dönemsel değil, sürekli olarak çeker. Otonom yapay zekâ sistemi tarafından işlenen tedarikçi faturaları otomatik olarak kategorize edilir, Kapsam 3 emisyon hesaplamalarıyla eşleştirilir ve gerçek zamanlı olarak güncellenir. Sonuçta, 12 ay öncesinin tahminleri yerine fiilî satın alma kalıplarını yansıtan canlı bir emisyon görünürlüğü katmanı elde edilir. Bu altyapı sayesinde durum tespiti süreçleri güncel verilere dayandırılır, risk tanımlamaları kesinleşir ve sonraki analiz döngüleri çok daha hızlı yürütülür.
Akredite Climateware danışmanlık partneri olarak Semtrio, durum tespiti analiziyle birlikte Carbondeck Tedarikçi Analizi platformunu kurgular. ERP bağlantısını entegre ederek Kapsam 3 hesaplama metodolojisini kurar. Durum tespiti analizi risklerin nerede konumlandığını saptar. Carbondeck ise bu risklerin izlenmesini yıllık bir proje olmaktan çıkarıp sürekli kılacak veri altyapısını sağlar.
Carbondeck Tedarikçi Analizini KeşfedinCSDDD durum tespiti bulguları, ülkemiz resmî mevzuat karşılığı olan TSRS (iklim, Kapsam 3) ve ESRS S2 (Değer Zinciri Çalışanları) beyanlarını doğrudan besler. Semtrio, durum tespiti analizlerini ve yasal raporlama süreçlerini koordineli bir çalışma olarak tasarlayarak bulguların en baştan raporlamaya hazır formatta üretilmesini sağlar.
Daha fazla bilgiTedarikçi çevresel durum tespiti süreçleri, tedarik zinciri genelindeki Kapsam 3 emisyon riskini açığa çıkarır. Tedarikçilerin enerji kullanımı, proses emisyonları ve iklim risklerine dair bulgular, Kapsam 3 risk kantifikasyonuna ve SBTi (Bilim Temelli Hedefler Girişimi) tedarik zinciri hedef belirleme çalışmalarına doğrudan kaynak girdi sağlar.
Daha fazla bilgiEcoVadis değerlendirmeleri, tedarik zinciri durum tespiti süreçlerini puanlanan bir tema olarak kapsar. Yapılandırılmış, belgelenmiş durum tespiti sistemlerine sahip olan organizasyonlar EcoVadis tedarik zinciri skorlamasında belirgin şekilde daha yüksek puanlar elde eder. Semtrio, durum tespiti süreçlerini ve EcoVadis hazırlık adımlarını birlikte yönetir.
Daha fazla bilgiTedarik zinciri ESG durum tespiti bulguları, bir sürdürülebilirlik stratejisinin en kritik girdileri arasındadır. Organizasyonun en öncelikli olumsuz etkilerinin nerede meydana geldiğini saptar, hangi tedarik zinciri başlıklarının stratejik öncelik olması gerektiğini netleştirir ve değer zinciri düzeltici faaliyet taahhütleri için somut kanıt tabanı sağlar.
Daha fazla bilgiDenetime uygun tedarikçi ESG durum tespiti. Süreçler CSDDD yükümlülükleri ve ESRS standartlarının talep ettiği yasal ve düzenleyici kurallara uygun olarak, kalıcı dijital veri altyapısıyla kurulur.
Sıradan bir tedarikçi anket çalışması ile yasal olarak savunulabilir bir ESG durum tespiti analizi arasındaki fark büyüktür. CSDDD ve yasal denetçiler spesifik olarak bu aradaki analitik farkı saptamak üzere uzmanlaşmıştır. Anket, tedarikçilerden kendi performanslarını beyan etmelerini ister. Durum tespiti analizi ise bu öz beyanların güvenilirliğini bağımsız olarak doğrular, tedarikçinin tanımlayamadığı öncelikli ESG risklerini açığa çıkarır ve alıcı organizasyonun satın alma ilişkisinin CSDDD'nin sorumluluk çerçevesi altında bir olumsuz etki yaratıp yaratmadığını değerlendirir.
Semtrio, tedarikçi ESG durum tespiti süreçlerini anket standartlarına göre değil, yasal düzenlemelerin zorunlu kıldığı resmî kriterlere göre tasarlar. Analizlerimiz CSDDD yükümlülük çerçevesini, ESRS S2 ve E1 konu gerekliliklerini ve bulguları satın alma kararları için uygulanabilir kılan etki büyüklüğü ile gerçekleşme olasılığı risk derecelendirme metodolojisini temel alır. Bulgular dökümantasyonu, bağımsız doğrulama denetçilerinin ESRS sürdürülebilirlik beyanı kanıtı olarak kabul ettiği formatta üretilir.
Dönemsel analizlerin ötesine geçmeye hazır organizasyonlar için ise Carbondeck Tedarikçi Analizi ile ERP ve muhasebe sistemlerine bağlı, yapay zekâ fatura işlemeli ve 7/24 gerçek zamanlı Kapsam 3 emisyon verisi sağlayan kalıcı dijital veri katmanı kurgulanır. Analiz riskleri tanımlar, altyapı ise bunları sürekli olarak izler.
Tedarikçi ESG durum tespiti süreçleriniz hakkında ekibimizle görüşünDurum tespiti süreçleri yüzeysel anket dönemleri standartlarında değil, resmî kurumsal yasal yükümlülük standartlarında yapılandırılır.
Bulgular, risk derecelendirmeleri ve düzeltici faaliyet önerileri, düzenleyici denetçilerin ve raporlama çerçevelerinin talep ettiği kurumsal formatta sunulur.
Carbondeck Tedarikçi Analizi entegrasyonu ile ERP bağlantılı, yapay zekâ fatura işlemeli ve 7/24 canlı veri akışı sağlanarak durum tespiti geçmiş tahminlere değil, güncel satın alma gerçeklerine dayandırılır.
İster tek bir hizmet çalışmasının kapsamını belirliyor, ister birden fazla kümede uçtan uca danışmanlığı değerlendiriyor, ister strateji ve açıklama çalışmalarınız için tek bir ekip arıyor olun; buradan başlayın.
Yaren Ünal
Kıdemli Uzman,Müşteri Çözümleri
Hamza Söylemez
Uzman,Müşteri Çözümleri
Tedarikçi ESG durum tespiti hakkında sıkça sorulan sorular
İster CSDDD uyumu ve ESRS beyan kanıtları için ilk tedarikçi durum tespiti sisteminizi yapılandırın, ister mevcut analiz süreçlerinizi resmî kurumsal standartlara göre güçlendirin, kapsamı tasarlamak, analizleri yürütmek, dijital veri altyapısını kurmak ve denetime uygun risk derecelendirmelerini üretmek üzere yanınızdayız.
İster CSDDD uyumu ve ESRS beyan kanıtları için ilk tedarikçi durum tespiti sisteminizi yapılandırın, ister mevcut analiz süreçlerinizi resmî kurumsal standartlara göre güçlendirin, kapsamı tasarlamak, analizleri yürütmek, dijital veri altyapısını kurmak ve denetime uygun risk derecelendirmelerini üretmek üzere yanınızdayız.
