Blog
Yayın: 18 Nov 26Okuma Süresi: 7 dk
SKDM (CBAM) sertifikası, AB'ye ithal edilen üründeki bir ton CO₂e gömülü emisyona karşılık gelen elektronik bir belgedir. Sertifikayı Türk ihracatçı değil, AB'deki yetkilendirilmiş SKDM beyan sahibi alır. Satış 1 Şubat 2027'de başlar; beyan sahibi sertifikayı yerleşik olduğu üye devletten, ortak merkezi platform üzerinden satın alır. İhracatçı sertifikanın fiyatını değil, sayısını etkiler; doğrulanmış tesis verisi, alıcınızın kaç sertifika teslim edeceğini doğrudan belirler.
SKDM Tüzüğü (AB) 2023/956, sertifikayı tek cümleyle tanımlar: bir ton CO₂e gömülü emisyona karşılık gelen elektronik formatta bir belge. Yani AB'ye giren üründeki her ton CO₂e gömülü emisyon, ücretsiz tahsisat ve ödenmiş karbon fiyatı düşülmeden önce bir sertifikaya karşılık gelir.
Sertifikanın üç özelliği onu bir emisyon ticaret izninden ayırır:
Sertifikayı yalnız yetkilendirilmiş SKDM beyan sahibi alabilir. Bu kişi AB'deki ithalatçıdır. İthalatçı AB dışında yerleşikse ya da dolaylı gümrük temsilcisi SKDM yükümlülüklerini üstlenmeyi kabul etmişse beyan sahibi bu temsilcidir. Ortak merkezi platforma yalnız SKDM Kayıt Sistemi üzerinden ve yalnız yetkilendirilmiş beyan sahipleri erişebilir. Türkiye'deki bir üreticinin ya da ihracatçının sertifika satın alabileceği bir yol bu nedenle yoktur.

| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Kim alır? | Yalnız yetkilendirilmiş SKDM beyan sahibi | Tüzük md. 20(1) |
| Kimden alır? | Yerleşik olduğu üye devletten, ortak merkezi platformda | Tüzük md. 20(1) |
| Satış ne zaman başlar? | 1 Şubat 2027 | Tüzük md. 20(1) |
| 2026 ithalatı | Sertifikalar 1 Şubat 2027'den itibaren ve 30 Eylül 2027'den önce alınır; 2026'da sertifika alma ya da bulundurma yükümlülüğü yoktur | Komisyon SSS 3.3 |
| Çeyreklik yükümlülük | 2027'den itibaren her çeyrek sonunda hesaptaki sertifikalar, yıl başından beri ithal edilen ürünlerdeki gömülü emisyonun en az %50'sini karşılamalıdır | Tüzük md. 22(2) |
| Teslim | Her yıl 30 Eylül'e kadar, önceki yılın beyanıyla; ilk kez 30 Eylül 2027'ye kadar | Tüzük md. 22(1) |
| Geri satın alma | Fazla sertifika için talep 31 Ekim'e kadar; sayı, md. 22(2) kapsamında o yıl alınması zorunlu sertifikalarla sınırlı | Tüzük md. 23 |
| İptal | Hesapta kalan eski sertifikalar 1 Kasım'da tazminatsız iptal edilir; 2026 emisyonları için alınanlar 1 Kasım 2027'de | Tüzük md. 24 |
Yıllık 50 ton net kütleyi aşmayan ithalatçılar (elektrik ve hidrojen hariç) SKDM yükümlülüklerinden muaftır; bu ithalatçılar için sertifika da söz konusu olmaz. Eşiğin nasıl hesaplandığı ve statü başvurusu yetkilendirilmiş SKDM beyan sahibi ve 50 ton eşiği yazımızda.
Komisyon'un açıklamasına göre her ürün için teslim edilecek sertifika sayısı dört bileşenden çıkar:
Hesap bir ürün için negatif çıkarsa sertifika sayısı sıfır kabul edilir. İhracatçının en doğrudan etkilediği bileşen ikincisidir.
Sertifikayı almasanız da sayısını belirleyen veri sizin tesisinizden çıkar. Varsayılan değerler, gömülü emisyonu düşük göstermeyecek biçimde tasarlandığı için Komisyon, gerçek değerin bulunduğu durumlarda çoğunlukla daha avantajlı olacağını belirtiyor. Bunun üç koşulu var:
Gerçek veriyle varsayılan değer arasındaki farkın nereden geldiği SKDM'de varsayılan değer mi, gerçek veri mi? yazımızda ayrıca ele alınıyor.
Sertifika sayısını düşüren adım, alıcının beyanından çok önce, tesiste atılıyor. Tosyalı Holding ile yürüttüğümüz SKDM çalışmasında yaklaşık yirmi üretim şirketi aynı uyum sürecinden geçti: her şirkette hesaplama gerektiren ihracat hacmi ve üretim süreci belirlendi, gömülü emisyon üretim verisiyle hesaplandı ve her hesap ile maliyet tahmini tesis ekibine ulaşmadan önce iç teknik incelemeden geçti. Geçiş döneminde SKDM çalışmalarımızda çeyreklik teslim tarihlerinin %100'üne uyduk. Kesin dönemde aynı disiplin, her tesis için yılda bir doğrulanmış veri setine dönüşüyor.
Hayır. Sertifikalar yalnız yetkilendirilmiş SKDM beyan sahiplerine, yerleşik oldukları üye devlet tarafından satılır. Ortak merkezi platforma yalnız bu beyan sahipleri erişebilir.
Hayır. Sertifika başka bir kişiye devredilemez ve satılamaz; bu kural aynı gruptaki şirketler için de geçerlidir. Fazla kalan sertifikalar ancak Tüzük'teki sınır içinde üye devlete geri satılabilir.
1 Şubat 2027 ile 30 Eylül 2027 arasında. Fiyat, malın ithal edildiği çeyreğin 2026 ortalama fiyatıdır. 2026 yılı içinde sertifika alma ya da bulundurma yükümlülüğü yoktur.
Tüzük karşısında yükümlü olan, sertifikayı alan ve teslim eden yetkilendirilmiş beyan sahibidir. Bu maliyetin ürün fiyatına nasıl yansıyacağı ise alıcı ile tedarikçi arasındaki sözleşmeyle belirlenir; Tüzük bu konuda kural koymaz.
Beyan sahibi 31 Ekim'e kadar geri satın alma talep edebilir; geri alınabilecek sayı sınırlıdır. Hesapta kalan eski sertifikalar 1 Kasım'da tazminatsız iptal edilir; 2026 emisyonları için alınanlar ise 1 Kasım 2027'de iptal edilir.
Tüzük, menşe ülkede fiilen ödenen ve iade ya da telafi edilmeyen karbon fiyatının düşülmesine izin verir. Bu indirimin hangi kanıtla ve nasıl hesaplanacağını belirleyecek uygulama tüzüğü, Komisyon SSS'sinin 15 Ekim 2026 güncellemesine göre 2026'da kabul edilmesi planlanıyor. İndirim talebi beyan sahibine aittir.
Tesisiniz için 2026 verisinin varsayılan değerle karşılaştırmasını ve doğrulamaya hazırlık için eksik listesini çıkarmak üzere SKDM muhasebesi ve raporlaması sayfamızdan bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İletişime geçin
Burada okuduğunuz bir şey canlı bir projeye, bir raporlama tarihine veya değerlendirdiğiniz bir karara denk geliyorsa — faydalı bir görüşme yapmaktan memnuniyet duyarız.
Bize ulaşınSürdürülebilirlik hedeflerinizi konuşalım.